گەنجینەی ئەمریکا سزا بەسەر بانکی گەشەپێدانی نێودەوڵەتی عێراقدا دەسەپێنێت بەهۆی ئەوەی گوایە ئاسانکاری بۆ دارایی ئێران کردووە.

وەزارەتی گەنجینەی ئەمریکا سزای بەسەر بانکی نێودەوڵەتی بۆ گەشەپێدان (IDB) لە عێراق سەپاند، بە تۆمەتی ئاسانکاری بۆ گەیشتنی دۆلاری ئەمریکی بە ئێران، ئەمەش نیگەرانیی لەبارەی کاریگەرییە ئەگەرییەکانی ئەم بڕیارە لەسەر کەرتی بانکی عێراق، هەژمارەکانی کڕیاران و مامەڵە داراییە نێودەوڵەتییەکان دروست کردووە.
گەنجینەی ئەمریکا سزای بەسەر بانکی گەشەپێدانی نێودەوڵەتی عێراقدا سەپاند بەهۆی ئاسانکاری بۆ دابینکردنی دارایی ئێران
بەغدا – ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦
وەزارەتی خەزێنەی ئەمریکا ڕۆژی پێنجشەممە گەمارۆکانی سەر بانکی نێودەوڵەتی گەشەپێدان و وەبەرهێنان و دارایی عێراقی ڕاگەیاند و تۆمەتباری کرد بە ئاسانکاری دەستڕاگەیشتن بە دۆلاری ئەمریکی بۆ ئێران، ئەمەش لە چوارچێوەی هەڵمەتێکدا کە تۆڕە داراییەکانی پەیوەست بە تاران کردە ئامانج.
لە بەیاننامەیەکی فەرمیدا، وەزارەتی گەنجینەی ئەمریکا ئاماژەی بەوەکرد، بانکەکە دەستڕاگەیشتنی پێشووی بە زیادکردنی دراوی بیانی عێراقی قۆستۆتەوە بۆ دابینکردنی دۆلار بۆ قەوارە ئێرانییەکان، ئاماژەی بە پەیوەندییە داراییەکانی لەگەڵ ئۆرگانەکانی حکومەتی ئێران و گروپە چەکدارە دڵسۆزەکانی تاران کرد.
تۆمەتەکانی گواستنەوەی قازانجی مانگانە بۆ ئێران
بەگوێرەی خەزێنەی ئەمەریکا، ئەو بانکە لە سەرەتادا لەلایەن کۆمپانیا ئێرانییەکانەوە دامەزرا و بانکی مێلی ئێرانیش دوای ئەوەی کەوتە ژێر سزاکانی ئەمەریکا سەرمایەکەی بۆ بانکی گەشەپێدانی نێودەوڵەتی گواستەوە.
وەزارەتی خەزێنەی ئەمەریکا ئاماژەی بەوەشکردووە، کە بانکەکە ئەم سەرمایە بۆ چالاکییە بانکییەکانی بەکارهێناوە، مانگانە قازانجەکانی بە دۆلاری ئەمریکی بۆ ئێران دەگوازێتەوە.
هەروەها بانکەکە داراییە عێراقییەکی خاوەن ڕەگەزنامەی ئێرانی، کە گوایە پەیوەندی بە سپای قودسی سپای پاسدارانی پاسدارانی ئێرانەوە هەیە، بە پاراستنی نفوزی ناو بانکەکە لە ڕێگەی پەیوەندی خێزانییەوە سەرەڕای گواستنەوەی خاوەندارێتی بۆ ئیدارەی ئێستا تۆمەتبار کرد.
ئایا سزاکانی ئەمریکا مانای چییە؟
دەستنیشانکردنی بانکەکە بەپێی فەرمانی جێبەجێکاری ئەمریکا ١٣٩٠٢ بریتییە لە بەستنی سەروەت و سامانەکانی لە ژێر دەسەڵاتی ئەمریکا و قەدەغەکردنی زۆربەی مامەڵەکانی لەگەڵیدا لەلایەن کەسانی ئەمریکییەوە.
ئەو دامەزراوە داراییە بیانییانەی کە مامەڵەی بەرچاو لەگەڵ بانکی سزادراو ئەنجام دەدەن، لەوانەیە ڕووبەڕووی ڕێوشوێنی زیاتر ببنەوە، کە ئەگەری هەیە دەستڕاگەیشتن بە ئەژمێری پەیوەندیدار لە ئەمریکا سنووردار بکرێت.
ئایا هەژمار و کارتی بانکی هاوڵاتیان کاریگەری لەسەر دەبێت؟
ئەم بڕیارە پرسیار لەبارەی کاریگەریی سزاکان لەسەر هەژماری کڕیاران و گواستنەوەی نێودەوڵەتی و کارتی بانکی دەوروژێنێت.
لەکاتێکدا سزاکان خۆکارانە پارەی دانراوی هاووڵاتیان لە ناوخۆی عێراقدا نابەستن و کارتەکانیان ناچالاک ناکەن، بەڵام ڕەنگە کاریگەری لەسەر هەندێک مامەڵە و خزمەتگوزارییە نێودەوڵەتییەکانی پەیوەست بە دامەزراوە داراییە بیانییەکان هەبێت.
کاریگەری ڕاستەقینە لەسەر کڕیاران بەندە بەو ڕێوشوێنانەی کە ڕەنگە بانکی ناوەندی عێراق و بانکەکە و هاوبەشە داراییەکانی ڕایبگەیەنن.
کاردانەوەکانی بۆ کەرتی بانکی عێراق
سزاکان دەتوانن کاریگەری لەسەر پەیوەندییە نێودەوڵەتییەکانی بانکەکە و توانای پرۆسێسکردنی گواستنەوەی دۆلار هەبێت. هەروەها جەخت لەسەر گرنگی بەهێزکردنی پابەندبوونی دارایی و چاودێریکردنی سەرچاوەی پارە و گواستنەوەی دەرەکی دەکەنەوە.
هەروەها پاکێجی سزاکانی ئەمریکا دوو بانکی ئێرانی و چەند کۆمپانیایەکی ئاڵوگۆڕ و نێوەندگیری دارایی کردۆتە ئامانج کە تۆمەتبارن بە ئاسانکاری بۆ دابینکردنی دارایی ئێران، ئەمە جگە لە ڕێوشوێنەکانی ئەمریکا دژی بانکێکی کوبا.
بانکداران چاوەڕوانی ڕوونکردنەوەی فەرمین سەبارەت بە کاریگەریی ئەو بڕیارە لەسەر خزمەتگوزارییەکانی بانکی و مافی وەبەرهێنەران، بە لەبەرچاوگرتنی بەردەوامی فشارەکانی ئەمریکا بۆ سەر تۆڕە داراییەکانی پەیوەست بە ئێران.
سەرچاوە: وەزارەتی گەنجینەی ئەمریکا – ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦

