فینتێک و کاری ئازاد لە عێراق: ئازادیی دارایی یان "کۆیلایەتیی دیجیتاڵ" لە ژێر دەستی ئەلگۆریتمەکان؟

بۆ ڕزگاربوون لە ڕۆتینی کاری فەرمی، ئەمڕۆ هەزاران گەنجی عێراقی ڕوو لە کاری ئازاد (Freelancing) دەکەن. جا ئەگەر گەنجێک سیستەمێکی تەواو یان ئەپی بازرگانی دروست بکات، ستراتیژییەکی نوێی بازاڕگەری دابڕێژێت، یان دیزاینی ڕووکارە شارستانی و تەلارسازی بکات، ئێستا ئەپەکانی تەکنەلۆژیای دارایی (FinTech) بوونەتە هەناسەی سەرەکی بۆ وەرگرتنی پارەی کارەکانیان. بەڵێنەکان زۆر جوان بوون: بە یەک کرتە قازانجەکانت وەربگرە و خۆت بەڕێوەبەری کاروباری خۆت بە. بەڵام، ئایا ئەمە هەمان ڕاستییە کە لە مەیدانی کاردا دەبینرێت؟
ئەوەی ئێستا لە پشت پەردەی ئەم "ئازادییە ئابوورییە" ڕوودەدات، ئاگاداری لە دایکبوونی جۆرێکی نوێی "کۆیلایەتیی دیجیتاڵ" دەدات. ئەو گەنجەی کە لە دەسەڵاتی بەڕێوەبەری کۆن و بێرۆکراسی هەڵهاتووە، ئێستا خۆی لە ژێر دەستی مەرج و ڕێساکانی ئاڵۆز دەبینێتەوە؛ مەرجانێک کە بەبێ ئاگادارکردنەوە دەگۆڕدرێن، و ئەلگۆریتمگەلێک کە هیچ زمانێکی گفتوگۆ ناناسن.
وێنەی ئەوە بکە کە پرۆگرامسازێک یان دیزاینەرێک پڕۆژەیەکی بە هەزاران دۆلار تەواو دەکات، بەڵام لەبری ئەوەی بە ئاسانی پارەکەی وەربگرێت، دەبینێت ئەپی دارایی پارەکانی فریز کردووە یان باڵانسەکەی ڕاگرتووە بە بیانووی "پشکنین و بەرەنگاربوونەوەی سپیکردنەوەی پارە" (AML)، بەبێ هیچ ئاگادارکردنەوەیەکی پێشوو. کاتێکیش هەوڵدەدات ئەو قەیدە لاببات، بە خزمەتگوزارییەکی کڕیار ڕووبەڕوو دەبێتەوە کە تەنها وەڵامی ئامادە دەدات و بۆ چەند ڕۆژ یان چەند هەفتە لە چاوەڕوانیدا جێی دەهێڵێت. لەگەڵ ئەوەشدا، کرێ و ڕەسمی بەرز و تێچووی شاراوە لە هەر گواستنەوەیەک کەم دەکرێتەوە و هێواش هێواش لە بەرهەمی ماندووبوونی ئەم کارە سەربەخۆیانە دەخوات.
ئێمە ئێستا لەبەردەم نەوەیەکی نوێی "کرێکارانی دیجیتاڵ" وەستاوین، کە ئابوورییەکی نوێ لە بازاڕی عێراق دروست دەکەن، بەڵام لە کەمترین ماف و پاراستنی یاسایی و کۆمەڵایەتی بێبەشن؛ ئەو پاراستنەی کە بتوانێت مافەکانیان لە بەرامبەر دەسەڵاتی ئەم پلاتفۆرمانە بپارێزێت.
کۆمپانیاکانی فینتێکی ناوخۆیی ئێستا پێویستە هەڵوێستی خۆیان یەکلاکەنەوە: یان ببنە ئامرازێکی ڕاستەقینە بۆ توانابەخشینی گەنجان و ئاسانکردنی کاروباریان لە ڕێگەی سیاسەتە ڕوون و پشتگیریی مرۆیی ڕاستەقینە، یان هێواش هێواش بگۆڕدرێن بۆ زیندانبانێکی دیجیتاڵ کە قازانجەکانیان دەمژێت و بە یەک کرتە ڕزقیان کۆنتڕۆڵ دەکات؛ ئەوەش لە کۆتاییدا ئەم مێشکانە ناچار دەکات بۆ دۆزینەوەی چارەسەری دارایی لە دەرەوەی سیستەمی دیجیتاڵی ناوخۆیی.
